سفر به آنکارا/شرح دیدههای اتاقیهای ایران از پارلمان بخش خصوصی ترکیه / هیاتی از ترکیه در راه تهران
به گزارش اقتصادنیوز، پس از سفر گروهی از مقامات ارشد بخش خصوصی ایران به ترکیه، محسن جلالپور، رئیس اتاق بازرگانی ایران وعده داده بود که در کانال تلگرام خود به بیان جزئیاتی از این سفر خواهد پرداخت.
وی تاکنون در سه نوشته این کار را انجام داده است. جلالپور در اولین نوشته خود عنوان کرده بود: «امروز صبح زود با پرواز ماهان به سمت ترکیه حرکت کردیم. چهار نفر از هم سفران موفق به همراهی با ما نشدند. به محض ورود به ترکیه، آقای علیرضا بیکدلی سفیر محترم ایران در آنکارا به استقبال ما آمدند. بعد از فرودگاه یک ساعت فرصت داریم که استراحت کنیم و بعد باید به مقر فدراسیون اتاقهای بازرگانی و بورس کالای ترکیه (TOBB) برویم. ابتدا نشستی خواهیم داشت و پس از آن در ضیافت نهار به میزبانی (TOBB) شرکت خواهیم کرد. در طول مسیر با آقای علیرضا بیکدلی صحبت کردم. هردو معتقدیم باید به طرفهای خود تأکید کنیم که ایران انتظار تغییر رویکرد ترکیه نسبت به مسائل فی مابین را دارد.»
رئیس اتاق ایران در دومین نوشته خود نیز مطرح کرده است: «روز بسیار پرکاری داشتیم. تا ساعت 22 و 30 دقیقه به وقت آنکارا بحث و گفتوگو داشتیم. نشست اول ما با ناهار شروع شد. بعد از آن با نایب رئیس فدراسیون اتاقهای بازرگانی و بورس کالای ترکیه نشست داشتیم. در این نشست که حدود پنج ساعت طول کشید، گزارش کاملی از عملکرد TOBB توسط نایب رئیس و دو نفر از مدیران اتاق ارائه شد. تجربه فدراسیون اتاقهای بازرگانی و بورس کالای ترکیه در گذار این کشور به سمت توسعه بسیار قابل توجه است.
مجموعه مطالبی که ارائه شد بسیار متنوع بود. به ذهنم رسید در آینده گزارش مبسوطی از سفر تهیه کنیم و حتماً بخشهایی ازآن را در تلگرام و اینستاگرام خواهم گذاشت.
یاد داشتهای من از گزارش فدراسیون اتاقهای بازرگانی و بورس کالای ترکیه:
ـ فدراسیون اتاقهای بازرگانی و بورس کالای ترکیه در طول بیست سال گذشته توانسته، پرچمدار جریانی نو در اقتصاد این کشور باشد. رویکردی با محوریت و پیش رانی بخش خصوصی.
ـ بخش خصوصی این کشور در دو دهه گذشته، توانسته درآمد سرانه ترکیه را از ۱۵۰۰ دلار به نزدیک به ۱۱ هزار دلار افزایش دهد.
ـ همچنین سهم بخش خصوصی در اقتصاد ترکیه در ۳۰ سال گذشته، به 99.9 یعنی حدود 100 درصد افزایش یافته است.
ـ عملاً امروز، تصمیمگیریهای اقتصادی در کشور ترکیه، در اتاق و توسط بخش خصوصی انجام میشود. تقریباً هیچ برنامه کاری و هیچ تصمیم گیری اقتصادی نیست که رئیس یا اعضای فدراسیون اتاقهای بازرگانی و بورس کالای ترکیه در آن حضور نداشته باشند. غیر از اینکه این تشکل، در تعیین خط و مشی سیاستهای کلی و کلان اقتصاد ترکیه حضور پررنگ دارد، همیشه به عنوان نهادی مهم و اثر گذار در سفرهای دیپلماتیک و همچنین میزبانی از هیأتهای خارجی، ایفای نقش میکند.
ـ فدراسیون اتاقهای بازرگانی و بورس کالای ترکیه در سالهای اخیر که توانسته جایگاه خودش را پیدا کند، کارهای بزرگی هم انجام داده است. از جمله این کارها میتوان به بخش آموزش اشاره کرد.
ـ در حال حاضر در ترکیه بیش از ۱۷۰ دانشگاه فعالیت میکند که دانشگاه وابسته به فدراسیون اتاقهای بازرگانی و بورس کالای ترکیه سومین دانشگاه این کشور محسوب میشود. این دانشگاه حتی در زمینه علوم پزشکی و دارویی هم جایگاه بسیار خوبی دارد. اتفاقا رئیس دانشگاه وابسته به فدراسیون اتاقهای بازرگانی و بورس کالای ترکیه در نشست دیروز حضور داشت و اشاره کرد که تقریباً از پنج هزار نفری که در آزمون ورود به دانشگاه این کشور موفق میشوند، معمولاً بهترین فارغ التحصیلان به این دانشگاه جذب میشوند. ظاهرا از میان ۱۰۰ نفر اول کنکور، ۱۴ نفر جذب دانشگاه اتاق بازرگانی میشوند. خوبی دانشگاه وابسته به فدراسیون اتاقهای بازرگانی و بورس کالای ترکیه این است که تعطیلات ندارد و دانشجو باید سه ترم در سال درس بخواند. این رویکرد بر اساس سنت بازاریان ترکیه شکل گرفته که در تابستانها فرزندان خود را سر کار میفرستند. به این ترتیب دانشجوی این دانشگاه دو ترم درس میخواند و یک ترم باید کار عملی داشته باشد. نکته قابل توجه این است که بیشتر فارغ التحصیلان این دانشگاه پس از پایان درس، بلافاصله جذب بازار کار میشوند چون تقاضای زیادی برای جذب آنها وجود دارد.»
رئیس اتاق ایران در سومین نوشته خود به ادامه این مساله پرداخته و نوشته است: «فدراسیون اتاقهای بازرگانی و بورس کالای ترکیه در بخش آموزش پرسنل و آموزش اعضا، سیاستهای خلاقانهای را دنبال کرده است که نست به آنچه ما در ایران دنبال میکنیم، بسیار قابل توجه و اثر گذار است.
ـ در فدراسیون اتاقهای بازرگانی و بورس کالای ترکیه شورای داوری هم فعالیت میکند. ما هم در ایران، شورای داوری داریم. با این حال فعالیت شورای داوری در اتاق ترکیه بسیار پیش روتر از این نهاد در ایران است. تقریباً هیچ نیازی در حوزه اقتصادی نیست که به شورای داوری ترکیه بر نگردد. در بخشی از سیاست گذاری برای شورای داوری فدراسیون اتاقهای بازرگانی و بورس کالای ترکیه، توسعه و بهبود فضای کسب و کار هم پیش بینی شده است.
ـ شورای داوری زمانی که مأموریت یافته تا برای بهبود فضای کسب وکار تلاش کند، فرآیند صادرات، نیاز به ۱۷ امضا و پشت سر گذاشتن ۴۵ مرحله بوده است اما در حال حاضر طی طریق در حوزه صادرات این کشور، یک ساعت زمان میبرد، با کمترین امضا. شورای داوری اتاق ترکیه، مراحل متعددی از فرآیند کار را حذف کرده و اختیارات زیادی هم به اتاق داده است.
ـ از جمله مسائل دیگری که فدراسیون اتاقهای بازرگانی و بورس کالای ترکیه دنبال میکند، تعریف پروژه است. ما هم در اتاق ایران قرار است زمینه تعریف صحیح و به دور از رانت پروژ ه را آغاز کنیم.
ـ شیوه کار در ترکیه این گونه است که:
اتاقهای استانی از صفر تا صد پروژهها را تعریف میکنند.
برنامه توجیهی کسب وکار تهیه شده و امکان اجرای آن مورد سنجش قرار میگیرد. نیازهای مالی و شیوه تأمین آن مشخص شده و در نهایت سرمایه گذار هم جذب میشود. در نهایت، فدراسیون اتاقهای بازرگانی و بورس کالای ترکیه به عنوان خدماتی که ارائه کرده، کارمزد دریافت میکند. یعنی فکر کنید اتاقهای استانی در ترکیه نیازهای سرمایه گذاری را به فدراسیون اتاقهای بازرگانی و بورس کالای ترکیه اطلاع میدهند. طرح کسب وکار و مطالعات امکان سنجی آن انجام میشود و در نهایت، این فدراسیون نقش مچینگ در جلب و حمایت سرمایه گذار داخلی و خارجی را بر عهده میگیرد.
ـ جالب این بود که متوجه شدم فدراسیون اتاقهای بازرگانی و بورس کالای ترکیه تقریباً ۷۰ درصد از درآمد خود را از بخش خدمات دریافت میکند و ۳۰ درصد باقی مانده، از بخش صدور کارت و مجموعه اعضا دریافت میشود.
ـ مهمتر اینکه که فدراسیون اتاقهای بازرگانی و بورس کالای ترکیه در طول ۲۰ سال گذشته، در جریان تعدیل اقتصاد دولتی به بخش خصوصی، گامهای بزرگی برداشته و امروز معتبرترین تصمیمگیر در بخشهای اقتصادی در ترکیه است.
ـ ظاهرا رتبه بخش آموزش این فدراسیون در میان کشورهای اروپایی سوم است و در بین اتاقهای دنیا، از جهت رویکرد، جزو پنج اتاق اول است که عملکردش مورد تحسین قرا گرفته است. بسیاری از کشورها از مدل فدراسیون اتاقهای بازرگانی و بورس کالای ترکیه الگو برداری کردهاند.»
در چهارمین نوشته محسن جلالپور نیز اشاره شده است :«بعد از نشست طولانی آشنایی با کارکرد اتاقهای بازرگانی ترکیه به دیدار آقای رفعت حصارجیکلی اوغلو، رئیس فدراسیون اتاقهای بازرگانی و بورس کالای این کشور رفتیم. او که از سال ۲۰۰۱ به این سمت انتخاب شده، فردی با سابقه و بسیار با نفوذ در کشورش محسوب میشود و به نوعی فرد اول اول اقتصاد ترکیه است. دیدار با آقای اوغلو یک ساعت و نیم طول کشید. در ان دیدار مطالب متعددی مطرح شد. از جمله اینکه ایران و ترکیه در کنار هم میتوانند کارهای مشترک و سرمایه گذاریهای مشترک در ایجاد برندها، در شرکتهای خدمات فنی و مهندسی و در پروژههای بزرگ منطقه داشته باشند. دیدار ما دوستانه بود و بعد همه به اتفاق روسای اتاقها در ضیافت شام شرکت کردیم. این ضیافت هم دو ساعت طول کشید و بسیاری از مهمانان و میزبانان هم صحبت کردند.
آقای رفعت اوغلو که واقعاً آدم با نفوذی حتی در اتاقهای دنیا به شمار میرود، بارها اعلام آمادگی جدی برای همکاری با اتاق ایران داشت و قرار شد برنامه فعالیتهای مشترک با کشورهای منطقه تنظیم کنیم. تفاهمنامهای هم در زمینه فعالیتهای مشترک اتاقهای ایران و ترکیه، امضا شد که متن تفاهمنامه و مفاد آن را به زودی اعلام خواهم کرد.
بعد از آن ضیافت شام، به سمت هتل حرکت کردیم. و در طول راه از همکارانم در اتاقهای شهرستانها شنیدم که از نشستها راضیاند و بسیار آموختهاند. به خصوص آنکه پیوند خوبی میان ۳۴ اتاق شهرستانی ایران، با اتاقهای بازرگانی ترکیه برقرار شد.
در نهایت اینکه قرار گذاشتیم هیات بزرگی از ترکیه به زودی به ایران سفر کند.»